რუბრიკები
როცა სმენა გვღალატობს

სტატისტიკური მონაცემების თანახმად, დღეს მსოფლიოში ყოველი მეექვსე ადამიანი სმენასთან დაკავშირებულ პრობლემებს უჩივის. ძალუძს თუ არა თანამედროვე მედიცინას, სმენადაქვეითებულებს დაეხმაროს? ამაზე ოტორინოლარინგოლოგიის ეროვნული ცენტრის ჯაფარიძე-ქევანიშვილის კლინიკის ექიმი, ოტორინოლარინგოლოგი მაია მაისაშვილი გვესაუბრება.

 

- ქალბატონო მაია, რა არის სიყრუე, როგორ განისაზღვრება იგი?
- სმენის დარღვევა პრობლემაა, რომლის წინაშეც შეიძლება დადგეს ნებისმიერი ადამიანი. ამ პრობლემის მოგვარება პაციენტის მშობლების, ახლობლების, სხვადასხვა სპეციალობის ექიმების, პედაგოგ-დეფექტოლოგების, ლოგოპედების და სხვათა დიდ ძალისხმევას მოითხოვს. სმენის სრული ან ნაწილობრივი დარღვევა ბგერების აღმოჩენისა და გაგების უნარის დაქვეითებაა. სმენა შეიძლება დაერღვეს ნებისმიერ ორგანიზმს, რომელსაც კი ბგერების აღქმის უნარი აქვს. ბგერითი ტალღები ერთმანეთისგან სიხშირითა და ამპლიტუდით განსხვავდება. სმენის დარღვევა ზოგიერთი (ან ყოველგვარი) სიხშირის ანდა დაბალი ამპლიტუდის ტალღების აღქმის უუნარობა გახლავთ.


- რა ასაკში შეიძლება განვითარდეს სიყრუე?
- სიყრუე თანდაყოლილიც შეიძლება იყოს და შეძენილიც. პირველი დაბადებიდანვე დაჰყვება ადამიანს, ხოლო მეორე სიცოცხლის ამა თუ იმ პერიოდში ვითარდება. თანდაყოლილ და შეძენილ სიყრუეს შორის ის განსხვავებაა, რომ პირველ შემთხვევაში დარღვეულია სმენის ორგანოთა ფორმირება ჩანასახოვან პერიოდში, ხოლო მეორე ნორმალურად ფორმირებული სმენის ორგანოების არახელსაყრელ ფაქტორთა ზემოქმედებით განპირობებული დაზიანების შედეგია.


- რა როლს ასრულებს თანდაყოლილი სიყრუის განვითარებაში მემკვიდრეობითი ფაქტორი?
- თანდაყოლილი სიყრუე მემკვიდრეობითიც შეიძლება იყოს და არამემკვიდრეობითიც. მაგალითად, გამოწვეული იყოს გენეტიკური დაავადებით, რომელსაც ვარდენბურგის სინდრომი ეწოდება. თანდაყოლილი სიყრუე უმეტესად მემკვიდრეობითია და თაობებიდან თაობას გადაეცემა. იგი ასევე შეიძლება განპირობებული იყოს ორსულობისას დედის მიერ გადატანილი ინფექციური დაავადებით, რომელიც მოქმედებს ნაყოფზე (ასეთია გრიპი, წითელა, წითურა), ასევე - დედის მიერ ორსულობის პირველ თვეებში (როდესაც სმენის ორგანოების ჩანასახი განსაკუთრებით სათუთია) ალკოჰოლის გამოყენებით ან ზოგიერთი მედიკამენტის (სტრეპტომიცინი, კანამიცინი, მონომიცინი და სხვა) მიღებით.


- კიდევ რა კრიტერიუმებით შეიძლება მოვახდინოთ სიყრუის კლასიფიკაცია?
- სმენის დაკარგვის კლასიფიკაცია შეიძლება სმენის სისტემის იმ ნაწილის დაზიანების საფუძველზე, რამაც სიყრუე გამოიწვია. როდესაც პროცესში ჩართულია ნერვული სისტემა, სმენის სენსონერვულ დარღვევებზე ვლაპარაკობთ, ხოლო როდესაც ყურის ის ნაწილია ჩართული, რომელიც ნერვებისთვის ბგერის გადაცემაზე აგებს პასუხს, მაშინ ვამბობთ, რომ დაკარგულია სმენის გამტარობა.


- რამ შეიძლება გამოიწვიოს სმენის დაკარგვა?
- შემიძლია დაგისახელოთ რამდენიმე მიზეზი:

  • ხმაური. თუ ადამიანი ცხოვრობს მეგაპოლისში, დიდ ქალაქში, სადაც ბევრი ხმაურია, ეს ადრე თუ გვიან აუცილებლად აისახება მის ყურთასმენაზე. ხმამაღალი მუსიკის ხშირი და ხანგრძლივი მოსმენაც სმენის დაქვეითების რისკფაქტორია.
  • ასაკი. ორგანიზმის დაბერების კვალდაკვალ ადამიანის შიგნითა ყურშიც ხდება ცვლილებები.
  • დაფის აპკის გახეთქვა ინფექციის (ანთების) ან ტრავმის შედეგად.
  • არის შემთხვევები, როდესაც პათოლოგიური პროცესი (მენიერის დაავადება, სიფილისი, ნერვის სიმსივნე) ან ტოქსიკური პრეპარატი განსაზღვრულ ნერვებს აზიანებს და ეს სმენის დაქვეითების მიზეზად იქცევა (სწორედ ეს არის სმენის სენსონერვული დაქვეითება, რომელიც ზემოთ ვახსენეთ).

ცნობილია გაურკვეველი მიზეზით სმენის დაკარგვის შემთხვევებიც. ამას იდიოპათიურ სმენის დაკარგვას ვუწოდებთ.


- როგორ შეიძლება გამოვლინდეს სიყრუე?
- თავად პაციენტისთვის დაავადების სიმპტომები ზოგჯერ შეუმჩნეველი რჩება, თუმცა ახლობლები და ოჯახის წევრები ყოველთვის ამჩნევენ ცვლილებებს, მაგალითად, იმას, რომ ადამიანი ბოლო ხანს ხმამაღლა უსმენს ტელევიზორს, საუბრისას ყვირის და ასე შემდეგ. ზოგჯერ პაციენტს ისეთი შეგრძნება უჩნდება, თითქოს ყურები დახშული აქვს.Gგარდა ამისა, სიყრუის განვითარებისას ადამიანს შესაძლოა ჩაესმოდეს გარეშე ხმაური, გრძნობდეს თავბრუხვევას... სიყრუე საგრძნობლად არღვევს ადამიანის ცხოვრების ხარისხს, ხელს უშლის სამუშაოს შესრულებაში და საფრთხესაც კი უქადის. საბედნიეროდ, არსებობს სასმენი აპარატები, რომლებიც ასეთ ხალხს სმენის გაუმჯობესებაში ეხმარება.



კომენტარი არ გაკეთებულა
ამ კატეგორიის სხვა სტატიები
"იყიდება კომპიუტერის 15"–იანი CRT მონიტორი (არა LCD)...
"იყიდება იაპონური ავტო-ნაწილები ტელ: 571 77 79 50"
"ვიმუშავებ ცხენებთან ან რაიმე სხვაზე მაქვს მთელი...