რუბრიკები
ოჯახის მკურნალი
კითხვა-პასუხი
ანემიები და მათთან დაკავშირებული საინტერესო საკითხები

- გვაინტერესებს აგრეთვე ინფორმაცია თალასემიაზე. რას წარმოადგენს ეს დაავადება? რა არის მისი ძირითადი სადიაგნოსტიკო კრიტერიუმი? როგორ ხდება მისი მკურნალობა?
- თალასემიები აერთიანებს თანდაყოლილი ანემიების ჯგუფს, რომლებიც გამოწვეულია ჰემოგლობინის ტეტრამერში ალფა ან ბეტა გლობინების ჯაჭვების პროდუქციის დაქვეითებით. თალასემია უვითარდებათ ხმელთაშუა ზღვის, აფრიკული, შუა აღმოსავლური, ინდური და აზიური წარმოშობის პირებს, ასევე გვხვდება საქართველოში. არჩევენ ალფა და ბეტა თალასემიებს.
ალფა თალასემია ვითარდება ალფა-გლობინების სინთეზის შემცირების გამო, რასაც საფუძვლად უდევს ოთხი ალფა-გლობინური გენიდან ერთის ან მეტის დეფექტი. ბეტა თალასემია ვითარდება ორი ბეტა-გლობინური გენიდან ერთის ან მეტის პროდუქციის დაქვეითების ან არარსებობის შემთხვევაში. ბეტა თალასემიის დროს ერითროციტებში ჭარბი ალფა-გლობინური ჯაჭვები წარმოქმნიან უხსნად ტეტრამერებს, რასაც მოჰყვება მემბრანის დაზიანება, არაეფექტური ერითროპოეზი (ანუ ერითროციტების წარმოქმნა) და ჰემოლიზური ანემია. მსგავსი პროცესი ვითარდება ალფა თალასემიის დროს ჭარბი ბეტა-გლობინური ჯაჭვებით, თუმცა ბეტა-გლობინური ტეტრამერები ხსნადია, რის გამოც დაავადება ნაკლებად მძიმედ მიმდინარეობს.


დიაგნოზი და ფიზიკალური გამოკვლევა

  • სპლენომეგალია (ელენთის გადიდება) და ძვლოვანი სისტემის ანომალიები, გამოწვეული ძვლის ტვინის მოცულობის გაზრდით, გვხვდება თალასემიების მძიმე ფორმების დროს.
  • ჰეპატომეგალია (ღვიძლის გადიდება), გულის იშემიური დაავადებები, ფიზიკური განვითარების ჩამორჩენა და ჰიპოგონადიზმი ხშირია ტრანსფუზიებით გამოწვეული რკინის სიჭარბის გამო.

მკურალობა მოიცავს: ტრანსფუზიულ თერაპიას, ქირურგიულ მკურნალობას და ღეროვანი უჯრედების ტრანსპლანტაციას.


ტრანსფუზიული თერაპია

  • ერითროციტული მასები: ჰემოგლობინი >9გ/დლ ზრდის მდგრადობას და ძვლების დეფორმაციის პროფილაქტიკას ემსახურება. როგორც წესი, გამოიყენება 1 დოზა ერითროციტული მასა 2-3 კვირაში ან 2 დოზა თვეში.

თალასემიის მძიმე ფორმების დროს ტრანსფუზიების შედეგად ვითარდება ქსოვილებში რკინის ჭარბი დაგროვება, რამაც შესაძლოა გამოიწვიოს გულის იშემიური დაავადება, ღვიძლის დისფუნქცია, გლუკოზისადმი ტოლერანტობის მოშლა და მეორეული ჰიპოგონადიზმი. აღნიშნული გართულებების დროში გადასადებად და პრევენციისთვის გამოიყენება რკინის ხელაციური თერაპია. რკინის ჭარბად დაგროვების დროს ორგანოს ფუნქციის მოშლა ყოველთვის შეუქცევადია.


ქირურგიული მკურნალობა

  • სპლენექტომია (ელენთის ამოკვეთა) აცილებს ექსტრავაზალური ჰემოლიზის პირველად კერას და ნაჩვენებია საწყისთან შედარებით ერითროციტული მასების ტრანსფუზიის საჭიროების ერთნახევარჯერ გაზრდის შემთხვევაში.

არ არის რეკომენდებული, თუ პაციენტი 5-6 წელზე უმცროსია, სეფსისის რისკის გამო.


ღეროვანი უჯრედების ტრანსპლანტაცია

  • ღეროვანი უჯრედების ტრანსპლანტაცია ნაჩვენებია დიდი ბეტა თალასემიის მქონე ახალგაზრდა პაციენტებისთვის, რომელთაც ჰყავთ HLA-იდენტური სიბლინგი (და ან ძმა, ან სხვა დონორი. HLA ადამიანის ლეიკოციტური ანტიგენია).


- დასასრულ, რას ურჩევთ მკითხველს ანემიების და ზოგადად სისხლის დაავადებათა საპროფილაქტიკოდ - რით უნდა იკვებონ, რას უნდა მიაქციონ ყურადღება, რა არ უნდა გამოეპაროთ, რა უნდა აკრძალონ?
- ყველა დაავადების და მათ შორის ანემიების პროფილაქტიკა, რა თქმა უნდა, ჯანსაღი ცხოვრების წესია. საკვებიდან აღსანიშნავია ხორცი, რადგან სწორედ მასშია რკინა და ჰემოგლობინის სინთეზისთვის აუცილებელი ცილოვანი კომპონენტები. ყველა, ვისაც კი აღენიშნება სისუსტე, თავბრუხვევა, ფრჩხილების მტვრევადობა, თმის ცვენა, კანის სიმშრალე, გემოს გაუკუღმართება, ენის ლორწოვანისა და დვრილების ცვლილებები, აუცილებლად უნდა მივიდეს ჰემატოლოგთან, რათა დროულად მოხდეს ანემიის დიაგნოსტირება და, შესაბამისად, მკურნალობა.

 

 



კომენტარი არ გაკეთებულა
კომენტარი
კომენტარი, რომელიც შეიცავს უხამსობას, დისკრედიტაციას, შეურაცხყოფას, ძალადობისკენ მოწოდებას,სიძულვილის ენას, კომერციული ხასიათის რეკლამას, წაიშლება საიტის ადმინისტრაციის მიერ.
მარადიული ახალგაზრდობის საიდუმლო არა მარტო გენებშია. იმ ქალების მესამედი, რომლებიც ასაკთან შედარებით 10 წლით ახალგაზრდულად გამოიყურებიან, უბრალოდ ცხოვრების სწორ წესს მისდევს. კვლევამ აჩვენა, რომ იმ ქალების 2/3, რომლებიც ხანდაზმულ ასაკში კარგად გამოიყურებიან,
ძილი საიმედოდ დაგვიცავს გრიპისა და გაციებისგან. კარგი ძილი იმუნურ სისტემას აძლიერებს და ორგანიზმი ინფექციას ეფექტურად უმკლავდება.
*კოცნისას სახის 29 კუნთი აქტიურდება, რაც კანის დაბერების კონტროლირების საშუალებას იძლევა;

*კოცნისას პარტნიორებს შორის ხდება ნივთიერებათა ცვლა, რაც ორგანიზმის იმუნიტეტს ამაღლებს;
ამ კატეგორიის სხვა სტატიები
1. ადამიანის სხეულის სისხლძარღვების სიგრძე დაახლოებით 100 ათასი კილომეტრია.   

2. სისხლის პლაზმა შეიცავს 90% წყალს და მხოლოდ 10% მასში გახსნილი ორგანული და მინერალური ნივთიერებები: მარილები, გლუკოზა, ფერმენტები და სხვ.
ე.წ. “კარგი” ქოლესტერინი (მაღალი სიმკვრივის ლიპოპროტეინები) გულ-სისხლძარღვთა სისტემის პათოლოგიათა რისკს ამცირებს. ახალმა კვლევამ აჩვენა, რომ დაბინძურებული (განსაკუთრებით ავტომობილების გამონაბოლქვით) ჰაერი ორგანიზმში “კარგი“ ქოლესტერინის დონეს აქვეითებს.
მეცნიერები, რომლებმაც რამდენიმე საინტერესო კვლევა უკვე ჩაატარეს, ვარაუდობენ, რომ ზღვის ჭიების ჰემოგლობინი სისხლის წითელი სხეულაკების ალტერნატივაა. ცხოველური წარმოშობის ჰემოგლობინებისაგან განსხვავებით, უბრალო ზღვის ჭიის Arenicola Marina ჰემოგლობინი არც ალერგიულ რეაქციებს იწვევს და არც ღვიძლს აზიანებს.
ერითროციტების - სისხლის წითელი სხეულების - აგებულება განპირობებულია მათი ძირითადი ფუნქციით - სისხლძარღვებში ჰემოგლობინის გადატანით. ერითროციტების ფუნქცია უშუალოდაა დაკავშირებული მის შემადგენლობაში არსებულ ჰემოგლობინთან. თითოეული ერითროციტი შეიცავს ჰემოგლობინის 270–400 მილიონ მოლეკულას.

ჰემოგლობინი ერითროციტებში შემავალი რთული ცილაა, რომელიც ფილტვებსა და სხვა ორგანოების უჯრედებს შორის ჟანგბადისა და ნახშირორჟანგის ტრანსპორტირებაში მონაწილეობს. არსებობს ჰემოგლობინის შემცველობის ნორმები: მამაკაცებში - 130-160გ/ლ, ქალებში - 120-140 გ/ლ.

სინგაპურელმა მეცნიერებმა კანის უჯრედებისგან სისხლის უჯრედების შექმნა შეძლეს. მათ ექსპერიმენტები ვირთაგვებზე ჩაატარეს. აღნიშნული მეთოდით შექმნილი სისხლის უჯრედები მღრღნელების ორგანიზმში რამდენიმე თვის განმავლობაში ცირკულირებდა.
22 ნოემბერი 2016
ცნობილია, რომ სტრესმა შეიძლება წონის მატება გამოიწვიოს. მიზეზი მხოლოდ ამ მდგომარეობისთვის დამახასიათებელ გაძლიერებულ მადაში არ არის. იცვლება თავად სხეულის მუშაობის მექანიზმი.
11 ნოემბერი 2016
საშინაო საქმეები სპორტდარბაზში ვარჯიშის შემცვლელია. სპეციალისტებმა დათვალეს რამდენი კალორიის დაწვაა შესაძლებელი ჩვეული საშინაო საქმიანობის დროს. ასე მაგალითად, საწოლის გასწორებისას ადამიანი წვავს 70 კალორიას, რაც ერთი ორცხობილას ეკვივალენტია.
ადამიანთა უმრავლესობას, გამოსასვლელ დღეებში სადილობამდე უყვარს ლოგინში კოტრიალი, რის შემდეგაც თავს დამძიმებულად და მოდუნებულად გრძნობს.
სტაფორდშირის უნივერსიტეტის მეცნიერების მიერ ჩატარებულ ექსპერიმენტში 3 წლამდე ასაკის 60 ბავშვი მონაწილეობდა.
1. შვრია - რეგულარული მიღებისას, ასუფთავებს ნაწლავებსა და ღვიძლს.