რუბრიკები
ოჯახის მკურნალი
კითხვა-პასუხი
გარდატეხის ასაკი და იმუნიტეტი
გარდატეხის ასაკი და იმუნიტეტი
საზოგადოებაში ჯანმრთელობასა და მის დაცვასთან დაკავშირებული ბევრი მცდარი შეხედულებაა. ერთ-ერთ მაგალითად გამოდგება მოსაზრება, რომ გარდატეხის ასაკის ჩავლის შემდეგ, ბევრი დაავადება თავისით გაქრება, პათოლოგიური პროცესი კი ყოველგვარი ძირეული მკურნალობის გარეშე უკუგანვითარდება და განელდება.

ამ მოსაზრებათა მქონენი ადამიანის იმუნური სისტემის ფორმირების ასაკობრივ თავისებურებებს ეყრდნობიან, რაც გულისხმობს, რომ გარკვეული ასაკის შემდეგ ახალი ძალებით შევსებულ იმუნიტეტს უკვე იმ დაავადებაზე გამარჯვებაც შეუძლია, რომელსაც შედარებით მცირე ასაკში ვერ ამარცხებდა.


იმუნური სისტემის ფორმირება ასაკის მიხედვით

უფრო კარგად რომ გავარკვიოთ, კონკრეტულად რა მექანიზმებით რეგულირდება ეს პროცესები, რამდენად მართალია არსებული მოსაზრებები, მოკლედ გავიხსენოთ იმუნური სისტემის აგებულება და მისი მოქმედების მექანიზმები.

იდუმალი თიმუსი

ადამიანის გულმკერდის ღრუს ცენტრალურ ნაწილში, უშუალოდ მკერდის ძვლის უკან, მოთავსებულია იმუნური სისტემის ერთ-ერთი ყველაზე იდუმალი ორგანო - მკერდუკანა ჯირკვალი, ანუ თიმუსი. იგი იმუნური სისტემის ცენტრალური ორგანოა, რომელშიც უშუალოდ მწიფდება სხეულის დამცავი ჯარისკაცები - ტ-ლიმფოციტები და მოგვიანებით სწორედ თიმუსში ყალიბდებიან ისინი ორგანიზმის მამაც მეომრებად.

თიმუსი, სხეულის სხვა დანარჩენ ორგანოთა მსგავსად, ასაკთან ერთად იზრდება, მაქსიმალურ მასას აღწევს 6 წლის ასაკში (28,5 გრამი), რის შემდეგაც იწყება მისი უკუგანვითარება და ზომით მცირდება. ეს პროცესი განსაკუთრებით მწვავედ 14-16 წლის, ეგრეთ წოდებულ გარდატეხის ასაკში იჩენს თავს, რაც იმუნურ სისტემაში მიმდინარე მეტად სერიოზულ და პრინციპულ ძვრებს უკავშირდება.

გარდატეხის ასაკში როგორ წარიმართება იმუნური სისტემის ფორმირება, მოზარდის ორგანიზმში როგორი იმუნური პასუხი დაფიქსირდება, ამაზე დიდადაა დამოკიდებული ორგანიზმის ბრძოლისუნარიანობა მთელი სიცოცხლის მანძილზე.

გარდატეხის ასაკი - არამყარი პერიოდია, დამახასიათებელი იმუნოდეპრესიის გამო მას იმუნოგენეზის კრიტიკულ პერიოდსაც კი უწოდებენ.

გარდატეხის ასაკში იმუნოდეპრესიის გამომწვევი ფაქტორები

თიმუსის ნორმალურ მუშაობაზე ორგანიზმის სხვადასხვა ფაქტორი მოქმედებს, რომელთა შორისაც განსაკუთრებით აღსანიშნავია ჰორმონების, შინაგანი ორგანოებისა და ფსიქოემოციური სისტემის გავლენა.

თუ გარდატეხის ასაკში თიმუსზე მოქმედი ფაქტორების გავლენის ხარისხს შევკრებთ, ისეთი შთაბეჭდილება შეიქმნება, თითქოს ამ ასაკში ყველაფერი მხოლოდ იმუნური სისტემის ძალების დაქვეითებას ემსახურება.

დავიწყოთ ჰორმონებით - თიმუსზე დამთრგუნველად მოქმედებს გლუკოკორტიკოსტეროიდები და სასქესო ჰორმონები.

პარათირეოიდული ჰორმონი - ფარისებრახლო ჯირკვლების მიერ გამომუშავებული ჰორმონია, რომელიც იწვევს თიმუსის ატროფიას, ტ-ლიმფოციტების რაოდენობის შემცირებას და მათ ეფექტიან ქმედებას;

კორტიკოსტეროიდები - თიმუსზე მოქმედი ყველაზე მძლავრი ფაქტორია, ისინი ასუსტებენ ლიმფოიდური ქსოვილის პროლიფერაციას (გამრავლება) და ფუნქციას, მათი გავლენით ლიმფოციტებში აქტიურდება განსაზღვრული ფერმენტული სისტემა, რომელიც შერჩევითად ანადგურებს ლიმფოიდურ უჯრედებს.

ანალოგიური მოქმედება აქვს ტესტოსტერონს: ისიც საგრძნობლად ასუსტებს ლიმფოიდურ ქსოვილსა და იმუნური პასუხის სიმწვავეს, მის ძალას.

პროჟესტერონი - დიდი დოზებისას აგრეთვე იმუნოდეპრესიული აგენტია;

ანდროგენები - ზრდიან პარასიმპათიკური ვეგეტაციური ნერვული სისტემის ტონუსს და ამით აქვეითებენ იმუნიტეტს;

მათ გარდა, გარდატახის ასაკამდე თიმუსზე დამთრგუნველად მოქმედებს:

  • გენეტიკურად დაპროგრამებული თიმუსშიდა ფაქტორები;
  • ფსიქიკის ლაბილურობა;
  • ვეგეტაციური ნერვული სისტემის სისუსტე;
  • ნივთიერებათა ცვლის გადაძაბვა.

იმუნურ დეფექტს ეხმარება ისიც, რომ გარდატეხის ასაკში რამდენადმე იზრდება ორგანიზმის მოთხოვნილება არაორგანული ნივთიერებებისადმი, კვების პროდუქტებში რკინა, თუთია, სპილენძი, იოდი, სელენი, მაგნიუმი და სხვა მიკროელემენტების დეფიციტი ასევე აქვეითებს დამცავ და იმუნოგლობულინთა დონეს.

ასაკობრივი იმუნოდეფ იციტი და ორგანოები

ასაკობრივი იმუნოდეფიციტის განვითარებისას დიდია ასევე ყველა სისტემის ხარისხობრივი გარდაქმნა: მოზარდობის პერიოდში ანატომიურ-ფუნქციურად
You must have Flash Player installed in order to see this player.
იცვლება ისეთი მნიშვნელოვანი ორგანოები, როგორებიცაა ჰიპოფიზი, თირკმელზედა ჯირკვლები, ფარისებრი და კუჭქვეშა ჯირკვალი, ძლიერდება ნივთიერებათა ცვლის პროცესები.

მატულობს უჯრედებისა და ქსოვილების დიფერენციაცია, სხეულის ზრდის პროცესების ინტენსივობა.

ვფიქრობ, ჩამოთვლილი ფაქტორების გავლენა საკმარისია იმ ორგანოს მუშაობის შესაფერხებლად, რომელიც სულ რამდენიმე გრამს იწონის, ამიტომ ორგანიზმში დაქვეითებული იმუნოგლობულინების კონცენტრაცია მოზარდებში ერთიათად ზრდის ტუბერკულოზის მიკობაქტერიის, იმუნოდეფიციტური ინფექციების (ჰერპესი), ქრონიკული ანთებითი დაავადებებით, აუტოიმუნური და ლიმფოპროლიფერაციული პათოლოგიებით დაავადების ალბათობას.

სწორედ ამიტომ, მოზარდის მშობლებს სპეციალისტები კრიტიკული ასაკის დასრულებამდე მოცდას ურჩევენ, რომ მშვიდ ფონზე დადგინდეს, რამდენად ძლიერი ან სუსტი იმუნური სისტემა აქვს მოზარდს და ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში ზუსტად განისაზღვროს, რა სახისა და სიმძლავრის დახმარება ესაჭიროება მას.

ყოველივე ეს კი სულაც არ ნიშნავს იმას, რომ გარდატეხის ასაკის შემდგომ დაავადებები თავისთავად იკურნება, პათოლოგიური პროცესები კი სპონტანურად ქრება.
კომენტარი არ გაკეთებულა
კომენტარი
კომენტარი, რომელიც შეიცავს უხამსობას, დისკრედიტაციას, შეურაცხყოფას, ძალადობისკენ მოწოდებას,სიძულვილის ენას, კომერციული ხასიათის რეკლამას, წაიშლება საიტის ადმინისტრაციის მიერ.
მეცნიერების აზრით, ყოველდღიურად ჩაის მიღებისას დემენციის რისკი 50%-ით მცირდება. „დემენციის გენის“ არსებობისას კი ტვინში ტოქსიური ნადებების წარმოქმნის ალბათობა 86%-ით მცირდება. აღსანიშნავია, რომ შავი და მწვანე ჩაი ტვინისთვის ერთნაირად სასარგებლოა.
რედაქციაში ბევრი წერილი შემოდის, როდესაც მკითხველს აინტერესებს როგორ მოიშორონ კოჟრები. გეტყვით, რომ აფთიაქებში იყიდება კოჟრის (ე.წ. "მაზოლის") საწინააღმდეგო "პლასტირები". მის გამოყენებამდე უნდა გაიკეთოთ თბილი წყლის აბაზანა, შემდეგ კარგად გაიმშრალოთ ის ადგილი, სადაც კოჟრი გაქვთ
იაპონია მოსახლეობის დღეგრძელობის კუთხით მსოფლიო ლიდერის პოზიციებს კარგავს. მას მალე სამხრეთ კორეა გადაასწრებს. ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციამ გადახედა თავის პროგნოზებს და მნიშვნელოვანი ანალიზი გაუკეთა 35 განვითარებულ ქვეყანაში სიცოცხლის ხანგრძლივობის მაჩვენებლებს.
ამ კატეგორიის სხვა სტატიები
დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრი ზაფხულის დადგომასთან დაკავშირებით, მოსახლეობას რეკომენდაციებით მიმართავს.
ბრიტანელი ექიმები მოგვიწოდებენ უარი ვთქვათ საღამურებზე, პიჟამოებზე და შიშვლებმა დავიძინოთ. მათი აზრით, ეს დაგვეხმარება წონის დაკლებაში, რადგანაც სითბოში სხეული ძალიან ბევრ კორტიზოლს გამოიმუშავებს, ის კი მადას აძლიერებს.
7-7,5 საათზე მეტი ან ნაკლები ხანგრძლივობის ძილი, ფილტვის კიბოსა და ჭკუასუსტობის განვითარების რისკს მნიშვნელოვნად ზრდის. ამ დასკვნამდე მივიდნენ ფინეთის უნივერსიტეტის მკვლევრები. მათ 42-დან 60 წლამდე ასაკის 2682 მამაკაცის მონაცემები გააანალიზეს. კვლევა 20 წელი გრძელდებოდა.
ქაღალდის ფული საშიში ბაქტერიების წყაროა. როგორც კვლევებმა აჩვენა, ქაღალდის ფული იდეალური გარემოა ბაქტერიების გამრავლებისთვის, რომელთაგან მესამედს ინფექციის პროვოცირება შეუძლია. მკვლევარებმა ბევრ ბანკნოტზე მძიმე კვებითი ინტოქსიკაციის გამომწვევი E. Coli-ის შტამებიც კი აღმოაჩინეს.
ამერიკელი სტომატოლოგები ოჰაიოს შტატიდან პირსინგის მოყვარულებს აფრთხილებენ, რომ ტუჩების პირსინგი სახიფათოა ღძილებისთვის და შესაძლოა კბილების დაკარგვაც კი გამოიწვიოს. ღრძილების ანთებითი თუ ატროფიული პროცესები ორჯერ უფრო ხშირად უვითარდებათ მათ
ყურში გოგირდი მიკრობებისგან დასაცავად, ყურის არხების საპოხად და გასასუფთავებლადაა საჭირო. ზედმეტი გოგირდის მოშორება მხოლოდ ყურის გარეთა ნაწილიდან უნდა მოხდეს. ამიტომ ყურის ჩხირებით არხის გამოსუფთავება საჭირო არაა,
17 მაისი 2017
ამერიკელ მეცნიერთა განცხადებით, დაბერების პროცესი 39 წლიდან იწყება. ამ ასაკიდან ადამიანის გონებრივი შესაძლებლობები რამდენადმე სუსტდება, ირღვევა საყრდენ-მამოძრავებელი აპარატის ფუნქციაც.
27 აპრილი 2017
მამაკაცები, რომლებსაც ქრონიკული შფოთვა აღენიშნებათ, 2-ჯერ უფრო ხშირად ავადდებიან ონკოლოგიური დაავადებებით, ვიდრე ის პირები, რომლებსაც ფსიქიკური დარღვევები არ აწუხებთ. ამაზე მეტყველებს კემბრიჯის უნივერსიტეტის მეცნიერთა მიერ მიღებული კვლევის შედეგები.
აშშ-ის რამდენიმე შტატში ჩატარებული გამოკითხვით გაირკვა, რომ დასაქმებულთა ნახევარზე (60 %-ზე) მეტი სამუშაო დღეების ყველაზე დიდ მინუსად მიღებულ სტრესს ასახელებს. გამოკითხულთა 25 %-ს მიაჩნია, რომ ჯანმრთელობაზე ნეგატიურ გავლენას სამუშაო პირობები ახდენს.
ალკოჰოლის მოხმარება მრავალი დაავადების პროვოცირებას უწყობს ხელს. ეთანოლის გარდა, ალკოჰოლური სასმელების შემადგენლობაში შეიძლება სხვა მავნე ნივთიერებებიც იყოს. განსაკუთრებით საყურადღებოა, ზოგიერთი სახეობის სპირტიან სასმელში, შაქრის მაღალი შემცველობა, რაც ტიპი 2 შაქრიანი დიაბეტის განვითარებას იწვევს.
რეგულარულ ვარჯიშს რომ უდიდესი მნიშვნელობა აქვს ორგანიზმის ჯანმრთელობის, ნერვული სისტემის განმტკიცების, ახალგაზრდობის შენარჩუნებისა და სიცოცხლის გახანგრძლივებისთვის, ყველამ კარგად იცის. ვარჯიშის მოყვარულ ფიზიკურად აქტიურ პირებს ბევრ გამორჩეულ ნიშანთან ერთად კუნთოვანი სისტემა და კანიც უფრო ჯანსაღი აქვთ.